کنشگران / عالمان دینی
خلاصه

این شعر با اشاره به بی‌خبری صوفیان از شریعت پیامبر اسلام و ائمه اطهار، به نقد اعمال و باورهای آنان می‌پردازد. در ابتدا، صوفیان را پیروان حلاج، بایزید و جنید معرفی می‌کند که به دلیل جهل، از مسیر دین خارج شده‌اند. سپس، به ادعاهای دروغین آنان در تسخیر جنیان، رقص و دست‌افشانی‌هایشان اشاره می‌کند که به نام طاعت انجام می‌دهند. در ادامه، به عشق‌بازی آنان با پسران جوان و توجیه آن به نام عشق الهی می‌پردازد و این اعمال را مخالف آیین حیدر کرار می‌داند. در پایان، با هشدار به مردم، از آنان می‌خواهد که از این گروه دوری کنند و دین خدا را به بازی نگیرند.

متن کامل گزارش
تمام بی‌خبران شرع احمد مختار جمیع پیرو حلاج و بایزید و جنید نمی‌روند به طرز ائمه اطهار ز جهل در همه عمر خویش در ره دین کنند دعوی تسخیر جنیان به دروغ زنند دستک و رقصند ای مسلمانان زنند چرخ و ز جهلش نهند طاعت نام نمی‌رسند به جایی اگر تمامی عمر کنند عاشقی اِمردان[۱] و می‌گویند خدا گواه من است آن که عاشقی هرگز بنای قاعده دینشان بود بر جهل ز راه شرع برون می‌برند مردم را که تا کنند الاغان اِنس را افسار نهید پنبه به گوش و کنید استغفار کنند دین خدا را به لعب و بازی خوار زنند چرخ پیاپی چو اشتر عصّار بود مُجاز پل عشق حضرت جبّار نبوده است ز آیین حیدر کرّار ز اهل‌دانش و بینش از آن کنند کنار حذر کنید از این قوم یا اولوالابصار[۲] **پاورقی‌ها:** [۱] پسران بدکار (مفعول) [۲] سیاست و فرهنگ روزگار صفوی، ج ۱، ص ۷۹۹.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1056
برهه تاریخی: استقرار حکومت صفویان
زبان اصلی: فارسی
قالب کنش: شعر
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: عموم مسلمانان

موضوعات و دسته‌بندی‌ها