کنشگران / عالمان دینی
خلاصه
متن با استناد به آیات قرآن کریم آغاز میشود و خبر از گشایش انجمن ولایتی بوشهر میدهد. در ادامه، نحوه تشکیل انجمن، تعداد اعضا و شیوه انتخاب آنها از اقشار مختلف (علما، معاریف، نمایندگان عباسی، لنگه و محالات) تشریح میشود. همچنین، به لزوم حضور منظم اعضا و عواقب غیبت بدون عذر موجه اشاره شده است. هدف اصلی انجمن، رفع ظلم، احقاق حقوق، ریشهکن کردن استبداد و واگذاری امور به مردم عنوان شده و تأکید میشود که شکایات همه افراد بدون تبعیض رسیدگی خواهد شد. در پایان، به موقتی بودن این انجمن تا زمان تأیید پارلمان تهران اشاره شده است.
متن کامل گزارش
هَل یَستَوی الذینَ یَعلَمُونَ وَ الذینَ لا یَعلَمُونَ[۱]. و الذینَ جاهَدوا فینا لَنَهدیَنَّهُم سُبُلَنا وَ اِنَّ اللهَ لَمَعَ المُحسِنینَ[۲].
بر کافه وطنپرستان و عدالتطلبان وَفَّقَهُمُ الله تعالی، مکشوف میدارد: این که برحسب امر مجدد صادر مطاع، حضرت مستطاب آیهالله فی الارضین حجهالاسلام خراسانی مد ظله، این انجمن در یوم موعود ان شاء الله تعالی بالیمن والبرکه مفتوح خواهد شد، کیفیت تشکیل این انجمن این است که باید دوازده نفر به اکثریت آراء به جهت وکالت انتخاب شود: شش نفر از علما و معاریف شهر، دو نفر از عباسی[۳] و لنگه و چهار نفر از محالات[۴] و مضافات که بر طبق قانون اساسی معمول بدارند، و هر روزه به استثناءِ یوم جمعه از ساعت ۹ الی غروب خودشان یا وکیل از قِبَل خودشان - که به اکثریت آرا تعیین وکالتش شده باشد باید - حضور پیدا کرده و اگر بدون عذر مقبول خودش یا وکیلش در تشکیل انجمن حاضر نشده، برحسب ترتیب نظامنامه با آن معمول خواهد شد. مقصود اصلی از افتتاح این انجمن، رفع ظلم از مظلومین و احقاق حقوق مغصوبه[۵] از غاصبین و قلع[۶] ریشه استبداد و برداشتن بدعتها و تصرفات ادارهجات به قبضه ملتیان[۷] باشد. و هرکس عرض و شکایتی داشته باشد از وضیع و شریف[۸] و بزرگ و کوچک در این انجمن حاضر شده به رقعه رسمی عرض نماید، بدون عذر و ترجیح بر همدیگر، اداءِ حقش خواهد شد و محروم نخواهد ماند. و هرکس نخواهد مانع از اجراءِ احکام صادره از این انجمن شود، برحسب قانون اساسی با او معمول خواهد شد.
و این انجمن دایر است به تأییدات اعلیحضرت ولیّ عصر عجل الله فرجه با ترتیبات مذکوره به این اسم تا مادامی که امضاء از پارلمان طهران برسد. آن وقت اگر انجمن دیگر منعقد شده باشد در تحت حکم آن خواهد بود.
**پاورقیها:**
[۱] زمر، ۹: آیا کسانی که معرفت دارند و کسانی که بیبهره از معرفتاند، یکسانند؟
[۲] عنکبوت، ۶۹: کسانی که برای ما کوشیدند، بیتردید آنان را به راههای خود راهنمایی میکنیم. یقیناً خدا با نیکوکاران است. در اصل: من جاهدوا
[۳] بندرعباس
[۴] توابع
[۵] به زور گرفته شده
[۶] کندن
[۷] مشروطهخواهان
[۸] وضیع و شریف: اشخاص دونپایه و عالیمرتبه
* [روزنامه] حبلالمتین، س ۱۷، ش ۱، مورخ ۱۶ جمادیالثانی۱۳۲۷ ق، ص ۱۲.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1288
برهه تاریخی: نهضت مشروطه
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: بیانیه عمومی
قالب کنش: بیانیه
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: ملت ایران
حاکم زمان: احمد شاه قاجار