کنشگران / عالمان دینی
خلاصه

این نامه با اشاره به وضعیت نابسامان کشور و اقدامات ظالمانه حکومت استبدادی، مردم را به تلاش برای احیای حقوق غصب شده خود فرا می‌خواند. در ادامه، بر لزوم حفظ دین، مملکت و وطن اسلامی از تسلط کفر و استوار ساختن اساس مشروطیت و استقلال کشور تأکید می‌شود. در پایان، اقدام در این مسیر را به منزله جهاد در راه نبوت و سستی در آن را به منزله خواری و خذلان می‌داند و از مردم می‌خواهد از پرداخت مالیات و عایدات گمرکی به مأموران استبداد خودداری کنند، زیرا این کار به منزله یاری رساندن به ظلم و ستم است.

متن کامل گزارش
بسم الله الرحمن الرحیم بوشهر، به توسط جنابان مستطابان حاجی سید محمدرضا و حاجی باقر سلّمه الله و رئیس‌التجار و عموم تجار محترم آن خطه حفظهم الله زحمت‌افزا می‌شود: الحمد لله رب العالمین عموم اعاظم و اعیان ایران از وضع حالیه مملکت و وخامت عاقبت این استبداد و فعال مایشاء بودن جابرین و مملکت‌فروشی و حقوق‌بخشی‌ها و اقدامات چنگیزانه در امور و دماء و اعراض و اموال مسلمین کما هو حقه[۱] مستحضرید. الیوم وقت آن است که ملت در استیفاءِ حقوق مغصوبه خود همت نمایند. دین مبین و مملکت و وطن اسلامی خود را از تطاول و استیلاءِ کفر، محفوظ و ظلمه و جابرین را از فعال مایشاء [و] حاکم مایرید بودن، مسلوب و اساس مشروطیت را استوار و استقلال مملکت و ملت را پایدار کنند. و چنانچه کراراً و کتباً و تلگرافاً به عموم مسلمانان اعلام شده، اقدام در این مقصد مقدس و بذل جهد و اهتمام در این باب، به منزله جهاد در رکاب مبارک نبوت است و توانی[۲] و مسامحه، به منزله خِذلان[۳] آن حضرت است. دادن مالیات و عایدات گمرکات به مأمورین استبداد از اعظم اعانت به ظلم و عُدوان و سفک و هتک اعراض و نَهب اموال مسلمین است. اَیَّدَکُمُ اللهُ و نَصَرَکُم وَ ثَبِّت اَقدامَکُم[۴]، و السلام علیکم و رحمه الله و برکاته. محمّدکاظم الخراسانی **پاورقی‌ها:** [۱] چنان که سزوار است [۲] سستی کردن [۳] خواری [۴] خداوند شما را مؤید بدارد و یاریتان کند و گام‌هایتان را استوار دارد.
اطلاعات تکمیلی
زمان وقوع: 1288
برهه تاریخی: استبداد صغیر و فتح تهران
محل وقوع: نجف (استان )
زبان اصلی: فارسی
نوع کنش: بیانیه عمومی
قالب کنش: بیانیه
کنشگران و ذینفعان
مخاطب کنش: ملت ایران
حاکم زمان: احمد شاه قاجار

موضوعات و دسته‌بندی‌ها